kompozytor
Bach, Johann Sebastian
tytuł

Bach: Markus Passion

wykonawcy
La Capella Reial de Catalunya;
Le Concert des Nations;
Savall, Jordi
nr katalogowy
AVSA 9931
opis
Created in Leipzig in March 1731 and then revised for the Holy Week of 1744, on a text by Christian Friedrich Henrici, a.k.a Picander, the St Mark Passion was composed by Bach using existing works. The autograph score is lost but recent musicological research shows that some pieces like the Funeral Ode BWV 198 or an aria from the cantata BWV 54 had been recycled. Every performance is thus a reconstruction by the performing artist. Jordi Savall offers his own vision, made of subtle chiaroscuro, suffused with serenity and meditation.
nośnik
SACD x 2
gatunek
Muzyka klasyczna
producent
Alia Vox
data wydania
04-03-2019
EAN / kod kreskowy
8435408099318
Bach: Markus Passion

cena 75,00

Produkt dostepny w niewielkiej ilości.

Wysyłka w ciągu 3 dni roboczych

Darmowa wysyłka dla zamówień powyżej 300 zł!

Darmowy kurier dla zamówień powyżej 500 zł!

sprawdź koszty wysyłki

Recenzje naszych klientów

Bach: Markus Passion

Johann Sebastian Bach - „Pasja wg św. Marka”. Jordi Savall „Pasja wg św. Marka” (...)

Robert Majewski

17.04.2019

Johann Sebastian Bach - „Pasja wg św. Marka”. Jordi Savall

„Pasja wg św. Marka” Bacha przepadła bez wieści, ale wiemy, że istniała. Z dużym prawdopodobieństwem wiemy też, że nie było to dzieło oryginalne. Muzykolodzy i znawcy Bacha twierdzą, że lipski kantor skompilował ją z fragmentów wcześniejszych swoich utworów. Wiedząc to, dyrygenci przywracający Pasję publiczności, idą dwoma drogami. Jedni (np. Ton Koopman) nie mają nic przeciwko czysto spekulatywnemu charakterowi projektu. Udają, że są uczniami Bacha i dowolnie dobierają jego kompozycje do tekstu libretta, a to czego nie znajdą, sami dokomponowują. Inni - jak bohater tego tekstu, Jordi Savall - precyzyjnie składają „
Pasję wyłącznie z dzieł Jana Sebastiana.

Badania muzykologiczne, przeprowadzone w drugiej połowie XX wieku, potwierdziły, że w Wielki Piątek 1731 roku Bach zaprezentował „Pasję wg św. Marka” do tekstu Picandra. Poeta opublikował ten tekst rok później wraz ze swoim trzecim tomikiem poezji. Dziesięć lat temu istnienie „Pasji” poświadczyło odkrycie w Petersburgu późniejszej wersji libretta, użytego do nowego wykonania kompozycji. Miało ono miejsce w 1744 roku. W porównaniu ze starszym librettem tekst zawiera liczne modyfikacje, inaczej porządkuje niektóre chorały i zawiera dwie nowe arie. Dzięki tej wersji libretta mamy bardzo jasny obraz formy i treści trzeciej pasji Bacha, ale nadal nie wiemy jaką otrzymała oprawę muzyczną.

Niestety do tej pory nie natrafiono na jakikolwiek ślad oryginalnej muzyki. Po wielu latach badań większość historyków i muzykologów specjalizujących się w Bachu jest zgodna: kompozytor prawdopodobnie wymyślił i wykonał dzieło za pomocą techniki pastiszu lub parodii. Był to system używany przez Bacha przy wielu okazjach. Polegał on na tym, że Bach dostosowywał nowe teksty do innych, wcześniej istniejących swoich kompozycji o podobnym charakterze.

Już w latach 60. dwudziestego wieku dr Alfred Dürr, zauważył, że Bach ponownie wykorzystał większość chórów i arii ze swojej „Trauerode” (Oda pogrzebowa) BWV 198, wykonanej w Lipsku 17 października 1727 r. w hołdzie zmarłej Christiany Eberhardiny, królowej Polski i księżniczki Saksonii. Chór „Laß Fürstin, lass noch einen Strahl” został wspaniale przerobiony na „Geh, Jesu, geh zu deiner Pein”, i to on otwiera „Pasję wg św. Marka”, poprowadzoną wprawną ręką Jordi Savalla.

Omawiane nagranie powstało na podstawie badań, rekonstrukcji i adaptacji chórów i recytatywów, zaproponowanych przez Alexandra Grychtolika, niemieckiego muzyka i muzykologa, od lat specjalizującego się w twórczości Jana Sebastiana Bacha. Przygotowując swoją wersję Savall zdecydował, że do rekonstrukcji wykorzysta wyłącznie utwory kompozytora. Dotyczy to również chórów turbae i recytatywów, które zazwyczaj dokomponowywano lub „pożyczano” od Reinharda Keizera, współpracowania Jana Sebastiana.

Wersja Savalla podąża dokładnie za tekstem libretta z 1744 roku., który odpowiada 14. i 15. rozdziałowi „Ewangelii według św. Marka” - od namaszczenia Chrystusa w Betanii do Jego pogrzebu. Muzycznie Savall dostosował ostateczny tekst Picandera do oryginalnych prac Bacha, takich jak wspomniana wcześniej „Trauerode”, „Pasja wg św. Mateusza”, obie wersje „Pasji wg św. Jana” i liczne kantaty.

Po tym zapewne przydługim wstępie (mam nadzieję, że jednak komuś potrzebnym) pora odpowiedzieć na pytanie, czy nagranie Savalla jest satysfakcjonujące i warte tylu muzykologicznych starań? Bez wątpienia. Savall nie jest typem naukowca oderwanego od rzeczywistości. Wie dokładnie, co chce osiągnąć, w jaki sposób to zrobić i jakim artystom zaufać.

Oczywiście „Pasja Markowa” nie ma takich kulminacji jak „Janowa” i emocjonalnej głębi jak „Mateuszowa”. To konsekwencja wyboru stylu parodii do rekonstrukcji dzieła. W żadnym wypadku nie jest jednak bez polotu. Gwałtowne sceny z chórami turbae są tutaj tak żywe jak w każdej innej Pasji, podobnie jak wspaniała aria sopranistki Marty Mathéu („Er kommt, er kommt, er ist vorhanden”), w której na widok zbliżającego się Judasza, rozpaczliwie błaga ona Jezusa, aby uciekał z ogrodu Getsemani. Pod koniec dzieła słyszymy jeden z najwspanialszych fragmentów - arię tenora i chóralnych sopranów „Welt und Himmel, nehmt zu Ohren”, podniesioną tu o tercję w górę. Na uwagę zasługują też obaj tenorzy: David Szigetvári (Ewangelista) i Reinoud van Mechelen. Ten drugi ma mniejszy udział solistyczny w nagraniu, za to w arii otwierającej drugą część pasji zaśpiewał przepięknie. Moi niemieccy znajomi narzekają natomiast na wymowę Davida Szigetvári (Ewangelisty), choć bez wątpienia ma dobry głos.

Jordii Savall zadbał też o sugestywną teatralność interpretacji. Jaskrawym przykładem może być zawołanie chóru „Pfui dich...”, będące w istocie rzeczy kpiącym niemieckim prychnięciem, ilustrującym szydzenie tłumu z Jezusa mówiącego o swoim zmartwychwstaniu.

Pamiętając chóry kończące pasje „Janową” i „Mateuszową”, i porównując je z zakończeniem „Pasji wg św. Marka”, można poczuć lekkie rozczarowanie. „Bei deinem Grab und Leichenstein” brakuje intensywności „Wir setzen uns mit Tränen nieder" i „Ruht wohl, ihr heiligen Gebeine”. Jednak sposób, w jaki Picander kończy narrację, jest tutaj zupełnie inny. Ostateczna medytacja jest o wiele bardziej optymistyczna niż ta zawarta w kołysance żałobnej z „Pasji wg św. Jana”, albo płynąca z bezgranicznego żalu z zakończenia „Pasji wg św. Mateusza”. W tym kontekście umiarkowanie optymistyczna siciliana, poprzetykana potężnymi chórami, ma sens.

Reasumując, interpretacja Le Concert des Nations, chóru La Capella Reial de Catalunya pod batutą Jordi Savalla urzeka płynnymi tempami, wewnętrznym napięciem, plastyczną artykulacją i prostotą narracji. Nieliczne minusy nagrania są mniej lub bardziej subiektywne, zatem warto i należy wyrobić sobie własne zdanie.

Klienci, którzy kupili ten produkt, kupili również

Hartman, Karl Amadeus

Hartmann: Simplicius Semplicissimus

DVD 101255

Handel, George Frideric

Handel: Solo cantatas, arias

PE 404

Castelnuovo-Tedesco, Mario

Castelnuovo-Tedesco: The Divan of Moses Ibn Ezra, Complete Music for Voice and Guitar

95282

Bruckner, Anton

Bruckner: Symphony No. 7 / Barenboim

ACC 202177

Bach, Johann Sebastian

Bach: Clavier Übung Part I - IV

OC 020

Pécou, Thierry

Pécou: Les Liaisons magnétiques

AECD 1546

Hubay, Jeno

Hubay: Violin Concertos Nos. 1 & 2, Scènes de la Csárda

8.572078

Beethoven, Ludwig van, Wranitzky, Anton

BEETHOVEN / WRANITZKY: Oboe Trios

8.554550

Debussy, Claude, Constant, Marius

Debussy: Prélude; En blanc et noir

FUG 610

Finzi, Gerald

Finzi: Anthology - Clarinet Concerto; Cello Concerto; Choral Works; Songs

8.508017

Hildegard von Bingen

Hildegard Von Bingen in portrait - Ordo Virtutum

DVD OA 0875 D

różni kompozytorzy

Images of Brazil

8.573923

La Barre, Michel de

La Barre: Suites et sonates

INC 004

różni kompozytorzy

Opera in German Vol. 2 - Rudolf Schock

PH 20066

Messiaen, Olivier

Messiaen: Turangalîla-Symphonie

ODE 1251-5

Pozostałe płyty tego kompozytora

Bach, Johann Sebastian

Bach: Stokowski Transcriptions, Vol. 1 (Stokowski) (1927-1939)

8.111297

Bach, Johann Sebastian

The Six Brandenburg Concertos

BAC 197

Bach, Johann Sebastian

Bach: Goldberg Variations

HMU 907560

Bach, Johann Sebastian

Bach: Motetten

LPH 002

Bach, Johann Sebastian

Bach: Goldberg Variations (aranżacja na zespół fagotowy)

MDG 903 1914-6

Bach, Johann Sebastian

Bach: Works for Harpsichord Vol. 1

NI 5946

Bach, Johann Sebastian

Bach: Motets

DSL 92119

Bach, Johann Sebastian

Bach J. S.: Christmas oratorio

CCS SA 30809

Bach, Johann Sebastian

Bach: Sonatas for Flute and Harpsichord

8.573376

Bach, Johann Sebastian

WYCOFANY Bach: Mass in B minor, Motets

HML 5908366.68

Bach, Johann Sebastian

Bach: Das Wohltemperierte Klavier, 1. Teil

AP 120

Bach, Johann Sebastian

Bach: Das Wohltemperierte Klavier

95157

różni kompozytorzy

MEDITATION - Classical Favourites for Relaxing and Dreaming

8.556614

Bach, Johann Sebastian

BACH: Organ Chorales vol. 1

8.550901

Bach, Johann Sebastian

Bach: Harpsichord Concertos Vol. 3

CPO 777 681-2

Pozostałe płyty tego wykonawcy

różni kompozytorzy

Estampies et Danses Royales

AV 9857

Beethoven, Ludwig van

Beethoven: Symphonies 1 - 5

AVSA 9937

Villancicos y Danzas Criollas

AV 9834

różni kompozytorzy

WYCOFANE a la vida

FB 2121419

Monteverdi, Claudio

Monteverdi: Vespro della Beata Vergine

AVSA 9855

różni kompozytorzy

Les Grandes Eaux Musicales de Versailles: Marias, Couperin, Lully, Sainte-Colombe

AV 9842

Couperin, François

Couperin: Les Nations

AVSA 9928

Isaac, Heinrich

Isaac: In the time of Lorenzo de’ Medici and Maximilian I

AVSA 9922

różni kompozytorzy

Ludi Musici - The Spirit of Dance

AV 9853

różni kompozytorzy

Christophorus Columbus - Paradisos Perdidos

AVSA 9850

Holborne, Anthony

Holborn: The teares of the muses

AV 9813

Bach, Johann Sebastian, Vivaldi, Antonio

Vivaldi: Magnificat & Concerto RV578 Bach: Magnificat & Concerto pour clavecin

AVSA 9909

Cabanilles, Joan

Cabanilles: Batalles, Tientos & Passacalles

AV 9801

różni kompozytorzy

La Lira d’Esperia

AVSA 9942

Biber, Heinrich Ignaz Franz

Missa Bruxellensis

AV 9808